Petek Havası Nasıl Alınır? Adım Adım Hava Alma

Bu yazıda neler var?
Petek havası, kombi kapatılıp petek soğuduktan sonra peteğin üst köşesindeki hava alma vidası anahtarla saat yönünün tersine çeyrek ya da yarım tur açılarak alınır. Önce tıslayarak hava çıkar, ardından su damlamaya başlar. Su kesintisiz gelince vida kapatılır ve kombi basıncı kontrol edilip gerekirse tamamlanır.
Petekte Hava Olduğunu Nasıl Anlarsınız?
Hava, tesisattaki suyun içinden ayrışıp peteğin en yüksek noktasında birikir. Sıcak su o bölgeye ulaşamadığı için peteğin bir kısmı ısınmaz. Hava alma gerektiğini gösteren tipik işaretler şunlardır:
- Peteğin alt kısmı sıcakken üst kısmı soğuk ya da ılık kalıyor.
- Petekten veya borulardan şırıltı, fokurdama, tıkırtı sesleri geliyor.
- Kombi çalışıyor ama oda beklenen sürede ısınmıyor.
- Kombi basıncı sık sık düşüyor ve her doldurmadan sonra benzer sorunlar tekrarlıyor.
Ayırt edilmesi gereken önemli bir durum var: Peteğin üstü değil de ortası veya altı soğuksa sorun çoğu zaman hava değil, dipte biriken çamur ve tortudur. Bu durumda hava almak işe yaramaz; petek temizliği gerekir.
Petek Hava Alma İçin Gerekenler
İşlem için özel bir ustalık gerekmez ama birkaç malzemeyi önceden hazırlamak etrafı ıslatmanızı önler:
- Petek hava alma anahtarı ya da vidanızın tipine uygun düz tornavida
- Damlayan suyu toplamak için küçük bir kap veya bardak
- Valfin altına tutmak ya da yere sermek için eski bir havlu
- Kombi basıncını takip etmek için kombinin göstergesine erişim
Petek Hava Alma Anahtarı Nedir, Hangisini Almalısınız?
Petek hava alma anahtarı, hava alma vidasının ortasındaki kare çıkıntıya oturan küçük metal bir anahtardır. Hırdavatçılarda ve tesisat malzemesi satan yerlerde kolayca bulunur, genellikle ucuz bir parçadır. Satın almadan önce peteğinizin vidasına bakın:
- Kare uçlu vida: Standart hava alma anahtarı gerekir. Evlerde en sık görülen tip budur.
- Yarıklı vida: Düz tornavidayla açılır.
- Elle çevrilen tırtıllı veya kelebek başlık: Alet gerekmez, parmakla çevrilir.
Pense ile kare uca zorla müdahale etmek vidanın köşelerini yalayabilir. Sonradan açılamayan bir vida, ufak bir işi usta çağırmayı gerektiren bir soruna çevirir.
Petek Hava Alma Aparatı ve Otomatik Purjörler
Piyasada “petek hava alma aparatı” adıyla satılan ürünler iki gruba ayrılır. Birincisi, anahtara bağlı küçük hazne veya hortum içeren, çıkan suyu dökmeden toplayan el aletleridir. Dar alanlarda ve duvara çok yakın peteklerde işi kolaylaştırır.
İkincisi otomatik hava atıcı, yani purjördür. Peteğe veya tesisatın yüksek noktalarına takılır, biriken havayı kendiliğinden dışarı verir. Sık hava yapan tesisatlarda faydalı olabilir ancak montajı ve doğru konumu için bir tesisatçıya danışmak daha sağlıklıdır. Zamanla kireçlenip su kaçırabildiği için arada bir kontrol edilmesi gerekir.
Adım Adım Petek Havası Alma
- Kombiyi kapatın veya ısıtmayı durdurun. Pompa çalışırken hava tesisat içinde dolaşır ve tam çıkmayabilir. Ayrıca sıcak suyla çalışmak yanma riski taşır.
- Peteklerin soğumasını bekleyin. Genellikle yarım saat ile bir saat arası yeterlidir; elinizi peteğe rahatça koyabiliyorsanız işleme başlayabilirsiniz.
- Hava alma vidasını bulun. Vida, peteğin üst köşelerinden birinde, giriş vanasının karşı tarafında bulunur.
- Havluyu ve kabı yerleştirin. Kabı vidanın hemen altına tutun, havluyu valfin çevresine sarın.
- Vidayı yavaşça açın. Anahtarı saat yönünün tersine çeyrek tur, gerekirse yarım tur çevirin. Vidayı tamamen sökmeyin; yerinden çıkarsa suyu durdurmak zorlaşır.
- Havanın çıkmasını bekleyin. Tıslama sesi duyulur. Ses kesilip önce kesik kesik, sonra düzenli su gelmeye başlayınca hava bitmiş demektir.
- Vidayı kapatın. Saat yönünde çevirerek kapatın, ancak aşırı sıkmayın. Plastik veya pirinç vidalar fazla kuvvette zarar görebilir.
- Diğer peteklere geçin. Aynı işlemi havası olan tüm peteklerde tekrarlayın.
- Kombi basıncını kontrol edin. Tesisattan su eksildiği için basınç düşmüş olabilir. Bir sonraki bölümde bunu nasıl tamamlayacağınızı anlattık.
- Kombiyi çalıştırıp test edin. Birkaç saat sonra peteklerin üst kısmını elinizle kontrol edin.
Hangi Petekten Başlanmalı?
Çoğu durumda kombiye en uzak petekten başlayıp kombiye doğru ilerlemek önerilir. Dubleks veya çok katlı müstakil evlerde önce alt kattaki petekler, sonra üst kattakiler yapılır. Hava yukarı çıkma eğiliminde olduğu için en üstteki peteklerde birikim genellikle daha fazladır; bu peteklerde işlemi bir kez daha tekrarlamak gerekebilir.
Hava Aldıktan Sonra Kombi Basıncı Nasıl Ayarlanır?
Hava alırken çıkan su, tesisattaki toplam su miktarını azaltır. Basınç çok düşerse kombi hata verip çalışmayabilir. Kombilerin çoğunda soğuk tesisatta önerilen basınç 1 ile 2 bar arasındadır, ancak doğru değer modelden modele değişir; en güvenilir bilgi kombinizin kullanım kılavuzundadır.
Basıncı yükseltmek için kombinin altındaki doldurma musluğunu yavaşça açın, göstergeyi izleyin ve hedef değere ulaşınca kapatın. Musluğu açık unutmak basıncı fazla yükseltir; bu durumda emniyet ventili su atabilir. Doldurma musluğunun yerini bulamıyorsanız veya kombiniz farklı bir sistem kullanıyorsa yetkili servise danışın.
Merkezi Sistem ve Apartmanlarda Petek Havasi Alma
Kombili dairelerde işlem tamamen size aittir. Merkezi kaloriferli binalarda ise durum biraz farklıdır. Kendi peteğinizin havasını aynı yöntemle alabilirsiniz ama sistem kapatılamıyorsa su sıcak gelebilir; bu yüzden ısıtmanın kapalı olduğu bir saati beklemek ya da çok dikkatli çalışmak gerekir.
Binanın genelinde peteklerin üst kısmı ısınmıyorsa sorun sizin dairenizde değil, tesisatın yüksek noktalarında veya kazan dairesinde olabilir. Bu durumda bina yönetimine ya da kaloriferciye haber vermek, tek tek dairelerde hava almaktan daha etkili sonuç verir.
Hava Alırken Sık Yapılan Hatalar
- Kombi çalışırken ve petekler sıcakken işlem yapmak
- Vidayı tamamen söküp çıkarmak
- Kapatırken vidayı aşırı sıkmak, contayı ezmek
- Hava aldıktan sonra basıncı kontrol etmeyi unutmak
- Altı soğuk olan peteği havalı sanıp tortu sorununu gözden kaçırmak
Hava Sürekli Geri Geliyorsa Ne Yapmalı?
Isıtma sezonu başında bir kez hava almak çoğu ev için yeterlidir. Birkaç haftada bir aynı sorun tekrarlanıyorsa tesisata dışarıdan sürekli hava giriyor ya da içeride gaz oluşuyor olabilir. Olası nedenler arasında küçük su kaçakları, arızalı otomatik purjör, genleşme tankındaki basınç sorunu ve tesisat içindeki korozyon sayılabilir.
Bu tür belirtilerde kombiyi sürekli doldurup hava almak sorunu geçici olarak örter. Tesisatın bir uzman tarafından incelenmesi, gerekiyorsa peteklerin ve tesisatın temizlenmesi daha kalıcı bir çözümdür. Kombide gaz kokusu, alışılmadık ses veya hata kodu varsa müdahale etmeyin; cihazın yetkili servisini arayın.
Sıkça Sorulan Sorular
Petek havası alırken kombi kapalı mı olmalı?
Evet, kombiyi kapatmak ya da en azından ısıtmayı durdurmak önerilir. Pompa çalışırken hava tesisatta dolaşır ve tam tahliye edilemeyebilir. Ayrıca sıcak su ve buhar yanmalara yol açabilir.
Petek hava alma anahtarı yoksa ne yapılır?
Vida yarıklıysa düz tornavida iş görür. Kare uçlu vidalarda ise uygun anahtar almak en doğrusudur; pense veya kerpetenle zorlamak vidanın köşelerini bozabilir. Anahtar hırdavatçılarda kolayca bulunur.
Hava aldım ama petek hâlâ ısınmıyor, neden?
Peteğin alt veya orta kısmı soğuksa tortu birikmiş olabilir. Vanalar kısık olabilir, termostatik vana takılmış olabilir ya da kombi basıncı düşük kalmış olabilir. Basıncı ve vanaları kontrol ettikten sonra sorun sürüyorsa petek temizliği veya servis kontrolü gerekir.
Petek hava alma ne sıklıkla yapılmalı?
Genellikle ısıtma sezonunun başında bir kez yapmak yeterlidir. Sezon içinde ses veya üstten soğuma fark ederseniz tekrarlayabilirsiniz. Sık sık gerekiyorsa tesisatta kaçak veya arıza olabileceğini düşünüp kontrol ettirin.
Bunlar da işinize yarayabilir
Havası Alındığı Halde Isınmayan Petek: Nedenleri ve Çözümü
Havası alındığı halde ısınmayan petekte en sık neden kapalı ya da sıkışmış vana, tortu tıkanıklığı ve dengesiz tesisattır. Sırayla kontrol…
Petek Boyama Nasıl Yapılır? Hangi Boya Kullanılır?
Petek, soğukken zımparalanıp temizlendikten sonra ısıya dayanıklı radyatör boyasıyla ince katlar hâlinde boyanır. Hazırlık, boya seçimi ve kuruma kuralları.
Yerden Isıtma Nasıl Çalışır? Petekli Sistemden Farkı
Yerden ısıtma, şapın içine döşenen borularda düşük sıcaklıkta su dolaştırarak zemini ve odayı ısıtır. Nasıl çalışır, petekten farkı ve doğru…
Petek Arkası Isı Yalıtım Levhası İşe Yarar mı?
Petek arkası ısı yalıtım levhası, özellikle yalıtımsız dış duvarlara monte edilmiş peteklerde işe yarar. Peteğin arkaya, yani soğuk duvara verdiği…
Kombi Petek Temizliği Nasıl Yapılır? Yöntemler ve Ücreti Belirleyenler
Kombi petek temizliği, tesisattaki pas ve çamurun makineyle ve ilaçla yıkanarak atılmasıdır. Ne zaman gerekir, nasıl yapılır, ücretini neler belirler?
Termostatik Vana Nedir, Nasıl Kullanılır? Rakamların Anlamı
Termostatik vana, oda sıcaklığına göre peteğe giden suyu kendiliğinden kısan vanadır. 3 konumu yaklaşık 20 dereceye denk gelir. Rakamlar ve…





